De werkzaamheden aan het onderwatermuseum zijn nog volop aan de gang, maar men hoopt de sluizen tegen 2011 open te krijgen. Op 19 november 2009 heeft men de eerste vier beeldhouwwerken naar de bodem van de Caribische wateren laten zinken, of welgeteld 1 percent van de 400 sculpturen die op de planning staan. Snorkelaars en duikers hebben dus al een eerste indruk van het onderwatermuseum - dat het grootste ter wereld moet worden - kunnen meepikken.

Het idee achter de beeldhouwwerken - allemaal uit pH-neutraal beton gemaakt - is het aantrekken van algen en maritiem leven zodat het museum een eigen leven begint te leiden en het lokale ecosysteem een duwtje in de rug te geven. Het bestaande koraalrif in Quintana Roo’s West Coast National Park waar het onderwater- museum zich bevindt heeft veel schade opgelopen door recente orkanen. Maar ook menselijke activiteiten brengen onherstelbare schade aan: onervaren duikers die door er op te gaan staan koraal afbreken of die er te dichtbij zwemmen en per ongeluk met hun vinnen of zuurstofflessen een moordende tik tegen het koraal geven.

"De koraalriffen vormen een belangrijke bescherming voor de kustlijn, die momenteel wereldwijd ten goede komt aan circa 300 miljoen mensen", verklaart Roberto Iglesias Prieto van de Autonomous National University of Mexico’s Institute of Sea and Lake Sciences, "Bij een orkaan absorberen koraalriffen 99 procent van de kracht in de golven waardoor mensen, dieren en eigendommen beschermd worden.

De duurzame beeldhouwwerken zullen geen negatieve effecten op het lokale maritieme ecosysteem hebben. Integendeel: ze zullen door de natuur opgeëist en teruggewonnen worden. De beeldhouwer van dienst, Jason de Caires Taylor, beklemtoont het belang voor het milieu voor het onderwater museum: "Binnen twee weken zullen we groene algen zien. Binnen een paar maanden zullen er jonge algen verschijnen en vanaf dan kan het alleen maar verder in de goede richting vooruit gaan."

Natuurlijk wil niemand zeggen dat toerisme een slechte zaak is, want het gaat om een miljoenenindustrie. In feite is het ook een doel van het Subaquatic Sculpture Museum om meer bezoekers naar het gebied te lokken. Een gebied dat zwaar geraakt is door de recessie én de terugval van het toerisme door de negatieve publiciteit rond de Mexicaanse griep. Laten we het bij een inspanning houden om het toerisme te kanaliseren in combinatie met het behoud van de natuurlijke habitat.

Het idee van een onderwatermuseum is niet nieuw: een ongeval met een cruiseschip in 1997 vernietigde 500 m² koraalrif voor de kusten van Punt Cancún. Na het ongeval bande de Mexicaanse overheid alle toeristen van het koraalrif en zochten ze alternatieve attracties en sites om te duiken. In 2005 werden 110 holle koepels en betonnen structuren gezonken om Sac Bajo te creëren, een artificiële habitat die zeer populair geworden is onder duikers. Het beschadigde koraalrif uit 1997 is nu in een betere conditie dan de koraalriffen in de omgeving.

Fotocredits: Jason de Caires Taylor